Husiler Yemen’in Mokha Limanı’nı Ele Geçirdi: Kızıldeniz’de Gemi Trafiği Düştü, Petrol Fiyatları Yükseldi
Husiler Kızıldeniz
Yemen’de haftalar süren çatışmaların ardından Mokha kentinin kontrolünü sağlayan Husi güçleri, küresel ticaretin kritik noktalarından Babülmendep Boğazı’na doğru ilerliyor. Bölgedeki güvenlik tehdidi nedeniyle Kızıldeniz’deki gemi trafiği keskin bir düşüş yaşarken, Brent petrolün varil fiyatı 105 dolara ulaştı ve ticari gemiler rotalarını Ümit Burnu’na çevirmeye başladı.
Yemen’deki çatışmalarda Husi güçleri, Ulusal Direniş güçlerinin geri çekilmesinin ardından 10 Eylül’de Kızıldeniz kıyısındaki stratejik liman kenti Mokha’nın kontrolünü ele geçirdi. Hükümet kaynaklarına dayandırılan bilgilere göre milis güçler; kenti ele geçirdikten sonra kuzeye, Haniş Adaları’na ve ülkenin en büyük ikinci limanına ev sahipliği yapan Hudeyde vilayetindeki El-Havka sahil kasabasına doğru ilerleme kaydetti.
Fransız haber ajansı AFP’ye konuşan yerel bir hükümet yetkilisi ise Husilerin, boğazın ortasında bulunan Perim (Mayyun) Adası ile Babülmendep bölgesinin kontrolünü sağlamayı tamamladığını ifade etti.
Küresel Ticaret Rotaları Uzuyor, Trafik Düşüyor Mokha kenti, küresel deniz ticaretinin yaklaşık yüzde 12’sinin geçtiği ve Kızıldeniz’i Aden Körfezi ile Hint Okyanusu’na bağlayan Babülmendep Boğazı’nın 80 kilometre kuzeyinde yer alıyor. Liman kentinin el değiştirmesi ve artan güvenlik riskleri, deniz ticaretine ağır darbe vurdu.
Güncel tanker verilerine göre, Babülmendep bölgesindeki günlük ortalama gemi trafiği son yedi günde 2,7’ye gerileyerek bir önceki haftaya kıyasla yüzde 10 azaldı. Genel Kızıldeniz trafiğinde ise geçen ay yüzde 24’lük bir düşüş kaydedildi. Rotaların giderek tıkanması ve güvenlik endişesiyle Kızıldeniz rotasından çıkan birçok ticari gemi Güney Afrika’daki Ümit Burnu’na yönlendiriliyor. Bu rota değişikliği, transit taşıma sürelerini yaklaşık iki hafta uzatıyor.
Petrol Fiyatlarında Sert Yükseliş ve Suudi Arabistan’daki Üretim Kaybı Bölgede Hürmüz Boğazı’ndakine benzer bir fiili ablukanın oluşması, enerji piyasalarında fiyatların yükselmesine neden oldu. Brent ham petrolün varil fiyatı, 19 Mayıs’tan bu yana en yüksek seviye olan 105 dolar bandına ulaştı.
Kriz, Suudi Arabistan’ın petrol üretimini de doğrudan etkiledi. Ağustosta günlük yaklaşık 1,9 milyon varillik üretim kaybı yaşayan Suudi Arabistan’ın petrol üretimi, 1990’dan bu yana görülen en düşük seviyeye geriledi.
Bölgedeki Tırmanışın Arka Planı Kızıldeniz’deki gerilim, Husilerin Temmuz 2026’da bölgeden geçen gemileri Suudi limanlarına yük indirmemeleri konusunda uyararak bir fiili abluka ilan etmesiyle tırmanışa geçmişti. Ağustos ayında kargo gemilerine yönelik can kaybıyla sonuçlanan saldırıların ardından, Suudi Arabistan öncülüğünde 13 ülkeden oluşan bir askeri koalisyon kuruldu.
Geçtiğimiz günlerde Suudi Arabistan’daki petrol tesislerine ve sivil altyapıya düzenlenen saldırılarda 73 kişi yaralanmış, tesis operasyonlarında geçici duraksamalar yaşanmıştı. Yaşanan bu gelişmelerin gölgesinde Suudi Arabistan yönetimi; alternatifler yaratmak amacıyla enerji diplomasisine hız vererek Sırbistan ile ilişkilerini genişletme ve Mısır ile iş birliğini artırma arayışına girdi.
